Olağanüstü seçim, olağanüstü sonuç

İğneada’ya nükleer yapılır ve patlarsa: ÇMO’dan Risk Etki Haritası

Çevre Mühendisleri Odası (ÇMO), radyasyon parçacıklı dağılımı modelleme çalışması yaparak İğneada'da yapılmak istenen nükleer santralin patlaması hâlinde İstanbul dahil pek çok yerin nasıl etkileneceğine dair rapor hazırladı.

İğneada'da yapılması planlanan nükleer santralde bir kaza olması durumunda; İstanbul'un yanı sıra, Trakya’nın tamamı ile Kuzey Ege’nin büyük tehdit altında kalacağını ifade eden ÇMO Çevre Sorunları Araştırma Merkezi Başkanı Baran Bozoğlu, Marmara'nın da Batı Karadeniz, Kıyı Ege ve Kıyı Akdeniz’de oluşacak radyasyon bulutundan etkileneceğini belirtti.

Japonya'da 2011 yılında Fukuşima'da gerçekleşen felakete de değinen Bozoğlu, yaşanan felaket sonucu oluşan nükleer riskin bölgede hâlâ sürdüğünü belirtti. 

Fukuşima ya da Çernobil benzeri bir kazanın İğneada'da yaşanması durumunda bölgenin nasıl bir risk altında kalacağını belirlemek için oda bünyesinde yapılan bu çalışmada; ABD-NOAA kurumu tarafından geliştirilen HYSPLIT (Tek Parçacık Entegre Yörünge Modeli) kullanılmış ve İğneada'dan olacak bir radyoaktif serpintinin izleyeceği yollar hesaplanmış. 2014 yılının herhangi bir gününde İğneada'dan atmosfere salınan parçacıkların 4 günlük (96 saat) güzergâhlarının belirlendiği çalışma, 2014 yılına ait tüm günler için tekrarlanmış ve aşağıdaki sonuçlar elde edilmiş:

Balkanlardan bu kez radyoaktif parçacıklar gelecek...

Son dönemde dile getirilen İğneada; yaklaşık 20 milyon kişinin yaşadığı ve nüfus yoğunluğunun en yüksek olduğu bölgede bulunması ve Türkiye’yi en fazla etkileyen hava kütlelerinin yolları üzerinde bulunması nedeniyle en riskli alanlardan birisi olacaktır. Her akşam hava durumunu düzenli takip eden sıradan bir vatandaş bile yağışların genellikle Balkanlar üzerinden ülkemize geldiğini bilmektedir.

En önemli üç longozdan birine Nükleer santral

Ayrıca, Nükleer Santralin kurulması düşünülen yerin dünyanın en önemli 3 longoz ormanlarından biri olduğu ve 2007 yılında Milli Park olarak tescillenmesi göz ardı edilmemelidir. Bu alandaki Longoz ormanları, Güney Amerika’da bulunan Amazon ve Afrika’da bulunan Kongo subasar ormanları ile birlikte, dünyanın en önemli üç subasar ormanından biridir. Bünyesinde, nadir görülen kuşları, balıkları, bitkileri barındıran ve çeşitli uluslararası sözleşmeler ile korunan türleri ihtiva etmektedir.

Zeytinlikler de risk altında

Sonuç olarak; İğneada’da meydana gelecek bir radyoaktif sızıntının, İstanbul’un yanı sıra,nüfus yoğunluğunun çok fazla olduğu Türkiye'nin batı bölgelerini etkileyeceği görülmektedir. Tarım alanlarının, zeytinliklerin ve turizm merkezlerinin önemli ölçüde risk altında kalacağı bilinmelidir.

Tüm bu nedenlerle, Enerji Bakanlığı tarafından 5-10 yıllık periyodu kapsayan ve doz hesaplamalarını da içeren daha kapsamlı bir çalışma yapılarak kamuoyuyla paylaşılmalıdır.
Böylesine kritik bir kararda, bilimsel gerçekleri dikkate almadan çok aceleci davranan, bu konuda yıllardır görüş üreten sivil toplum örgütleri ve meslek odaları ile iletişime geçmeden halkımızın geleceğini belirsizliğe sürükleyen, iktidar gücü bile olmayan bir seçim hükümetinin böylesine riskli bir kararı alması ahlaki değildir."

Gaia Dergi

Geleneksel güneş panellerinden 400 kat fazla enerji üreten küreler

Geleneksel panellerden farklı, ancak çok daha verimli olan bu yenilikçi tasarım hem estetik hem de alışılagelmiş aynalardan 400 kat daha ucuz. Saatte 161 km’lik rüzgara dayanıklı ve ayna yüzeyini yağıştan, tozdan, böcekten koruyor. Fiyatı kadar yerleştirilmesi ve doğa dostu olmasıyla da dikkat çeken bu güneş küreleri teknolojisi,Cool Earth şirketi tarafından üretildi. Kullanılan teknoloji, benzerleri gibi pahalı silikon altyapısı kullanmak yerine, güneş enerjisini yakalayan ve odaklayan balon şeritleri kullanıyor.

Havayla şişirildiğinde yoğunlaştırıcı, güneş ışınını fotovoltaik hücrelerin odak noktasına yoğunlaştıracak bir şekil alıyor. Bu da, daha çok elektrik üretmek için ihtiyaç duyulan, maliyeti yüksek güneş hücrelerine olan ihtiyacı azaltıyor. Şişebilen algılayıcılar ışığı yakalıyor ve enerjiyi birkaç kat arttıracak şekilde fotovoltaik hücrelere odaklıyor. Cihazlar art arda sıralanmış birkaç yoğunlaştırıcının bir desteğe bağlı yerleştirilmesiyle kullanılıyor. Asılabilen yapıları sayesinde güneş enerji üretiminde değişik alanlarda kullanılabiliyor.

Sistem geleneksel fotovoltaik hücreler gibi çalışsa da kullanılan malzemeler farklı. Güneşi odaklamak için alüminyum ve cam yapıları yerine, ince plastik zar mâlzeme kullanılıyor. Optik yoğunlaştırıcı oluşturmak içinse benzerlerinden farklı olarak hava ile şişirme kullanılıyor. Kurulu sistem güneşin günlük hareketlerini takip ediyor.

Şişme yapı hafif, ancak rüzgâra dayanacak kadar sağlam. Cihazın yoğunlaştırabilme özelliği, içindeki hava miktarına bağlı olarak değiştirilebiliyor ve en iyi hale getirilebiliyor.

2 m çapındaki her bir balon 500 Watt elektrik üretebiliyor. Bu küreler az bakım istiyorlar ve yer değiştirmeleri mâliyetli değil. Bu ucuz sistem sayesinde, üretilen güneş enerjisi fiyatı fosil yakıt üreten enerji kaynaklarının seviyesine düşüyor.

Kaynak: Diario Ecologia

Gaia Dergi

Prof. Vamık Volkan: 11 Eylül'den sonra Bush’a destek yüzde 90’lara çıkmıştı; Ankara katliamı Türkiye'nin 11 Eylül'ü

"102 kişinin ölümü insanları korkuttu, emniyet psikolojisi ortaya çıktı"

Dünyada politik psikolojinin önde gelen isimlerinden olan Prof.Vamık Volkan, Ankara katliamı için yapılan "Türkiye’nin 11 Eylül’ü” değerlendirmelerini doğru bulduğunu söyledi. Volkan, 1 Kasım seçimlerine ilişkin olarak, “Amerika’da 11 Eylül saldırılarından sonra bir günde Bush’un desteği yüzde 80-90’lara çıktı. Büyük trajedilerden sonra halkta yas tutamama psikolojisi gelişir. Kendinin de ölebileceğini düşünme, kuvvetli birisini arama. Türkiye’de muazzam bir korku var, buna karşı emniyet psikolojisi gelişti” görüşünü dile getirdi.
Cumhuriyet'ten Türey Köse'nin sorularını yanıtlayan (8 Kasım 2015) Prof. Vamık'ın açıklamaları özetle şöyle:
* İki büyük katliamın ardından, 5 ayda seçmen tercihinin bu kadar değişmesini siz nasıl “teşhis” edersiniz?
Çok büyük trajediler oldu. Öyle bir durumda halk bilinç dışından hemen bunları durdurmak için bir yol arıyor. Ankara’nın ortasında 102 kişi ölüyor, bu insanları korkuttu. Burada,Türkiye’de olanı Amerika’daki 11 Eylül saldırılarına benzettiler. Çok doğru. Öyle durumlarda halkta yas tutamama psikolojisi gelişir. Kendinin de ölebileceğini düşünme, kuvvetli birisini arama.11 Eylül’den sonra Bush’un destekçilerinin, himayesine girmek isteyenlerin oranı yüzde 80- 90’a çıkmıştı bir günde. Hürmetli anne, baba gibi herkesi kucaklayan biri ortaya çıksaydı, partiler biraraya gelebilseydi başka bir Türkiye olacaktı. O olmayınca emniyet psikolojisi ortaya çıkıyor, kuvvetli birisi aranıyor. Önemli olan şimdi ne yapılacağı. Hani bir düşman görünürse, nerede olduğu belli olursa bu düşmanın kuvveti azalıyor. Görünmez düşmanın kuvveti daha fazla oluyor.
* Kim bu düşman? Nasıl görünür kılınacak?
Türkiye’de on senelerden beri aklımızın almayacağı kadar büyük bir kimlik değişimi, dönüşümü oldu. Benim gibi dışarıda yaşayan Türkler, bu değişimi görüyoruz. Orada yaşayanlar görmüyor. Yavaş yavaş, sinsi sinsi, sonra açık açık bu değişiklik oldu. Bunun bir nedeni vardı. Dünyada Sovyetler-Batı dünyası vardı. Bu bitince “şimdi biz kimiz” psikolojisi gelişti. Böyle bir durum olduğu zaman çok defa tarihe, eskiye döneriz. Eskiden bize uygun olan, şeref veren şeylere. Bizde de aynı şey oldu. Osmanlı büyüklüğünü, eskiden bize şeref veren şeyleri arama. Atatürk gibi ileriye gidip yeni şeyler getirenler çok az.
* Kutuplaşma, ruhsal bölünmüşlük giderek keskinleşiyor. Nasıl aşılacak?
Neler oluyor ki, aramızda bu kadar bölünme oluyor? Kimlik psikolojisi oldu. Dünya yeni bir medeniyete giriyor, küreselleşme var, göçmenler var, bütün dünya karmaşa içinde. Biz onlar kadar fena olmasak bile ruhi bakımdan parçalanma oldu. Eskiyi, yeniyi bir araya getireceğimize eskiyi yeniyi ayırdık. Türklerle Kürtler beraber yürüyeceğine onları ayırdık. Türkiye’de geriye dönüş mağduriyet hissi ortaya çıkarmakla yapıldı. Mağduriyet psikolojisi büyüyünce halk içinde büyük bir bölünme oldu. Halk emniyet istiyor.
* 1 Kasım’dan sonra “kaybedenler” büyük hayal kırıklığı içinde. Bu umutsuzluk halinden çıkış yolu var mı?
Türkiye’de muazzam bir korku var. Görünmeyen düşman, halk içinde korku yaratıyor. Düşman göründüğü zaman iş kolaylaşacak. Türkiye’de bu psikolojik süreci görürsek, içimiz daha da rahatlar.
"Ya general oluyorum, ya CIA!"

* 2009’da dönemin Cumhurbaşkanı Abdullah Gül’le görüşmüştünüz. O zamandan beri Türkiye’de çalışmanız oldu mu? 
2009’dan beri çalışmadım. Kürtlerle Türkler arasındaki konu için gelmiştim. Önemli bir şeyler bulmuştuk. O çalışmalar benim istediğim gibi sonuçlanmadı. 9 ülkeye gittim geldim son üç ay içinde. Her taraftan çağırıyorlar, Türkiye’den olmuyor. Çünkü bölünme olduğu için ya “dört yıldızlı” general oluyorum, ya annem Ermeni oluyor, ya ben CIA oluyorum!
* Başkanlık sistemi tartışmaları yeniden gündemde. ABD’den bakınca, bu konuda nasıl bir değerlendirme yaparsınız?
Sistem başka, sistemi uygulamak başka. Amerika’da başkanlık sistemi var ama katiyen kanundan bir damla dışarı çıkamazsınız. Demokrasiyi koruyan bir sistemin geliştirilmesi gerekir
.
T24

Başkanlık ve küreselleşme ilişkisi

1972 yılında, Erbakan ve iki arkadaşı bir anayasa değişikliği teklifi sunarak başkanlık sistemine geçilmesini talep ederler, gerekçelerini ise şöyle belirtirler:

“Tarih, milletimizin itimat ve sevgisine tam manasıyla mazhar olan devlet adamları idaresinde büyük hamleler yapmaya ve merhaleler aşmaya muvaffak olduğunu gösteren pek çok misallerle doludur… Fransa ve Amerika’da olduğu gibi başkanlık sisteminin kabulü ve başkanın tek dereceli olarak doğrudan doğruya millet tarafından seçilmesine imkân verilmesi faydalı ve zaruri bulunmaktadır.”

Geçmişten günümüze, “Küçük Amerika” olmakla “yeni-Osmanlı” olmak arasında gidip gelen ve sürekli emperyal hayaller kuran Türkiye sağı için başkanlık, bu hayallerin gerçekleşmesini sağlayacak sihirli değnek, büyülü reçetedir adeta. Nasıl ki dünya hâkimi ABD başkanlıkla yönetiliyorsa ve nasıl ki Osmanlı İmparatorluğu padişahlar sayesinde bir “cihan devleti” olmuşsa, bugün de bunun yolu, milletine öncülük edecek bir liderden, yani başkandan geçmektedir.

Erbakan’dan Özal’a ve oradan da Erdoğan’a, emperyal hevesleri olan bütün sağ siyasetçilerin başkanlık sistemini bu kadar iştahla savunması nedensiz değildir yani: Onlar “geçmişin görkemli günleri”ni getirecek olan “büyük liderler”dir ve bunun için başkanlık sistemine geçilmesi gerekmektedir!

•••

“Küreselleşme nedir, tek cümleyle açıklayınız” dense, verilebilecek en iyi yanıt sanıyorum ki “sermayenin hızlı bir şekilde hareket edebilmesi için önündeki bütün engellerin kaldırılması” olacaktır. Sahiden de küreselleşmeyle birlikte, sermaye dünya üzerinde çok daha hızlı bir şekilde dolaşmaya başlamış, ulus-devletlere düşen de, sermayeyi çekmek için gereken yasal düzenlemeleri, altyapı hazırlıklarını vs. yapmak olmuştur.

Sermayenin hızına ulus-devletlerin de ayak uydurması demek, karar alma süreçlerinin hızlanması, parlamentonun ve bürokrasinin devre dışı bırakılması demektir, yani sermaye birtakım yasal süreçlerle, kamuoyu tartışmalarıyla, bürokratik engellerle boğuşmak istememekte, pürüzsüz bir uzam talep etmektedir. Tam da bu nedenle dünya kapitalizminde son otuz yıldır tanıklık ettiğimiz olgu, parlamentonun işlevini yitirmeye başlaması ve gücün yürütme erkinde toplanmasıdır. Artık dünya kapitalizmi, hızlı karar alan liderlerle, kanun hükmünde kararnamelerle, üst kurullarla, teknokratlarla idare edilmekte, ekonomi giderek siyasetten uzaklaştırılıp “ekmeği nasıl bölüşeceğiz” sorusu devre dışı bırakılmakta ve ekonomi yönetimi de teknik bir meseleye indirgenmektedir.

İşte başkanlık, tam da bu “hız” meselesiyle ilgilidir; günümüz ulus-devletleri sermayeyi kendilerine çekmek için rekabet ederlerken, sermayeye hız vaat etmek zorundadırlar ve bunun için de “güçlü yürütme” şarttır. Dolayısıyla Erdoğan’ın, “bir noktaya geldik ama artık patinaj yapıyoruz” demesi boşuna değildir; başkanlığın, patinaj yapan aracı, yani Türkiye kapitalizmini yeniden hızlandıracağı düşünülmekte ve kamuoyunda da bu algı yaratılmaktadır.

•••

Türk sağının emperyal hayalleri ve sermayenin kar arayışlarının ötesinde, başkanlık AKP rejimi için bu noktadan sonra olmazsa olmaz bir nitelik taşımaktadır. Çünkü AKP 13 yıl boyunca bir rejim inşa etmiş, fakat fiilen yerleştirilen bu rejim, henüz anayasal bir statüye kavuşturulamamıştır. Oysa bütün rejimler, ancak anayasal bir statüye kavuştuktan sonra gerçek anlamıyla tesis edilmiş olurlar. Cumhurbaşkanının halk tarafından seçilmesiyle birlikte ortaya “tuhaf” bir manzara çıkmıştır ki, o da şudur: Bütün kurumları ve kanunları parlamenter sisteme göre düzenlenmiş bir ülke olan Türkiye, bugün fiilen başkanlıkla yönetilmekte ve bu da ister istemez bir yönetim krizine yol açmaktadır. Çünkü fiili yönetimle, anayasal sistem çoğu kez birbiriyle çelişmekte, bu da sistemi tıkamaktadır. O halde AKP açısından yapılması gereken şey bellidir: AKP rejimi, “başkanlık” adıyla anayasal bir statüye kavuşturulacak ve böylelikle hem rejim resmiyet kazanmış hem de halen devam eden krizini aşmış olacaktır.

Yakın zamanda yeni anayasa tartışmaları başladığında, rejim bir “toplumsal uzlaşma” algısı yaratmak zorunda kalacak, “12 Eylül Anayasasından kurtulmak”, “demokratik anayasa yapmak” gibi vaatler havada uçuşacak ve tıpkı 2010 referandumunda olduğu gibi kandırılmaya dünden hevesli birileri çıkıp bir kez daha “yetmez ama evet” diyeceklerdir. Bize düşen ise yine kayıtsız şartsız bir “hayır”ı yükseltmek olacaktır.

• BirGün

Dünyanın En Eski Yazılı Şarkısı Euripides Tarafından Bestelendi

4515 yılında olduğumuzu hayal edin ve gelecekteki insanların tarihten kalma müzikal kalıntıları keşfetmeye başladıklarını düşünün. Şimdi, bu senaryoya müzik alimi Armand D’Angour’un söz ettiği detayları da ekleyelim: “Beatles şarkılarından geriye yalnızca birkaç parça şarkı sözü, Mozart ve Verdi’nin operalarından geriye müziksiz birkaç kelime kalmış.” Böyle bir durumda, bu kalıntılardan ritimleri ve melodileri geri getirebilmek mümkün olabilir miydi? Böyle bir durumda bu müzikler tarihin derinliklerinde sonsuza dek kaybolmuş olmaz mıydı?

D’Angour, buna gerek olmadığını söylüyor: “Müziği yeniden oluşturabilir, çalmak için kullanılan müzik aletlerini yeniden keşfedebilir ve sözleri doğru ayarlarında tekrar duyma şansı elde edebiliriz.” Antik tarihin kesin olmayan ve spekülatif doğası göz önüne alındığında, yeniden oluşturulmuş bir Beatles şarkısının orijinaliyle hiçbir alakası olmayabilir, ancak günümüzde bilim adamları Antik Yunan trajedilerinin müziklerini birkaç parça metine dayanarak geri kazanmaya başladılar. Elbette, gelecekteki tarihçiler de “Imagine” şarkısını geri getirmeyi başarabilirler.

Don Giovanni’yi yeniden oluşturmak biraz daha zor olabilir, ancak D’Angour gibi akademisyenlerin çalıştıkları eserler genellikle bu zorlukta: “Sappho’nun aşk şiirleri gibi, Homeros’un destanları ve Euripides ve Sofokles’in trajedileri de orijinalinde müzik eserleri. MÖ. 400 ve 750 yılları arasına tarihlendirilen bu eserlerin tümü, lir, kamış-borular ve vurmalı çalgılar ile söylenmek üzere bestelenmişti.” Diyor D’Angour.

D’Angour, kendisi gibi müzik alimlerinin tarihten kalan müzikal kalıntılarındaki “uzun ve kısa hece kalıplarını”, müzikal ritimleri belirlemek, Antik Yunan’daki vokal notaları açığa çıkarmak ve akort yoluyla antik melodileri yeniden oluşturmak için kullandıklarını ifade ediyor.

Günümüzde varlığını sürdüren en eski müzikal belge, 5. yüzyılın trajedi yazarı Euripides’in “Orestes” oyununda yer alan müziğe ait birkaç ölçü çizgisini içeriyor. Uzmanların tahminlerine göre, “Yenilikçi bir besteci olarak biraz olumsuz bir ün salmış olan Euripides, Yunan halk müziğinin köklü kurallarını ihlal etmişti.”

Fotoğrafta yer alan papirüs parçasında, Mısır’da MÖ. 200 yılları civarında yazılmış olan ve “stasimon”un (koro şarkısının) ilk kelimesinden sonra gelen “Katolophyromai” denilen müzikal kısım görülüyor. Kelimelerin yukarısında, uzmanların müziği yeniden inşa edebilmek için kullandıkları vokal ve enstrümental notalar görülüyor. Buradaki sözler, Orestes’in annesini öldürdükten sonraki suçluluk hissini tarif ediyor:

“Ağlıyorum, ağlıyorum, annenin kanı seni delirten, fanilerin büyük mutluluğu hiçbir zaman kalıcı değil, ancak bir tanrının sarstığı ve denizin açgözlü ve ölümcül dalgaları içinde korkunç felaketlere sürüklediği bir geminin yolculuğu gibi…” (Bu Türkçe çeviri, Baring the Aegis sitesinin çevirisine dayanmaktadır.)

Euripides’in deneyselciliği göz önüne alındığında, bu yeniden oluşturulmuş şarkının Antik Yunan müziğinin genelini temsil etmesi beklenemez. D’Angour, “Ancak, Euripides’in farklı bir prensibi benimsediğini görebiliriz” diyor: “Kelimeleri duygusal anlamlarına göre alçalan ve yükselen ritimlere ayarlaması.” D’Angour’un belirttiği gibi, “Bu şarkı, Antik Yunan’da bir nevi film müziği gibiydi ve tarihçi Plutrach’ın anlattığı bir hikayeye göre açıkçası çok olumlu tepkiler almıştı. Hikayeye göre binlerce Atinalı asker, Syracuse’te esir düşmüştü ve Euripides’in son şarkılarını söyleyebilen çok az kişi karşılığında yemek ve içecek kazanıyordu.”

openculture

YAZAN: GİZEM ÇİMEN · 7 KASIM 2015

ARKEOFİLİ

Kuru üzüm yeme mazotlu, kuru üzüm yeme hidrojen peroksitli

Sağlık için, şifa için kuru incir yiyorsunuz belki her gün. Nasıl kurutulduğunu biliyor musunuz? Ya o pırıl pırıl parlayan sapsarı kuru üzümler? Yemeden, yedirmeden önce bu haberi okuyun…


Aydın, incirin en kalitelisinin yetiştiği bölge. Yüzlerce incir işleme tesisi var bu bölgede belki... Piyasa ve satış şartları gereği kurtlanmasının ve bozulmasının önüne geçilmesi gerekiyor mutlaka. Bu da iki yolla sağlanıyor. Birincisi şu: Tesislere giren incir mor ışığın altından geçiriliyor. Hastalıklı incir mor ışık altında hemen kendini belli ediyor ve ıskartaya ayrılıyor.

Gizli “likit”
Kalan incirler ''bandırma'' bölümüne alınıyor. İçine bandırıldıkları sıvı Peroksit ve ne olduğunu hala öğrenemediğim bir likit. Bu tesislerde çalışmış kızlara soruyorum, sadece ''likit'' diyorlar. İşyeri sahiplerine soruyorum, yanıtsız bırakıyorlar bu soruyu. Renk açıcı bir şey olduğu kesin. Siz de taze bir incirle deneyebilirsiniz, herhangi bir ilaç kullanmadan taze bir inciri güneşin altına koyarsanız bir süre sonra sırtının gayet esmer bir renk aldığını görürsünüz. Açık krem ya da beyaz olması olanak dışıdır.
Kuruyemişçilerde gördüğünüz kabukları beyaz, kendisi tertemiz olan incirlerden kesinlikle uzak durmanızı öneririm. Şu Peroksit'e bandırma işinde çalışan işçiler sıkça solunum güçlüğü, ağır zehirlenme belirtileri ile hastanelik olurlar.
Konu mahkemelere yansıtılmadan bir şekilde kapatılır. Ege'de, incir yetiştiriciliği yapılan herhangi bir şehrin devlet hastanelerinde çalışan ya da çalışmış bir doktor yakınınız varsa sorun mutlaka, doğrulayıp daha detaylı anlatacaktır.

Eskilerin kullandığı yöntem
Elbette tek yöntem bu değil. Çok daha sağlıklı ancak endüstride tercih edilmeyen ikinci bir yöntem daha var.
Eskilerin kullandığı bu yöntemde incir, ağacın başında burkulur daldan koparılmadan. Ağacın özsuyu ile ilişiği kesilen bu incirler yedi gün sonra suyunu hayli kaybetmiş, yarı kurumuş şekilde ağacın dibine düşerler. Düşen incir toplanır, birkaç gün güneşin altındaki sergilerde bırakılır.
İyice buruşmaya yüz tuttuğunda bakır kazanlarda küllü su kaynatılır. İçine bir avuç kaya tuzu atıldıktan sonra incirler bu suya birkaç dakika batırılır. Çıkarıldıktan sonra iki bez arasında suları alınır, damlara çarşaflar serilir ve incirler buralarda kurumaya bırakılır. Bir hafta kadar da burada kaldıktan sonra kuru kekik ya da defne ile harmanlanıp ''kulaklı'' denen sepetlere bastırılır. Kekik ve/veya defne yaprağı kurtlanmayı ve böceklenmeyi engeller.
Ancak elbette istisnalar olabilir doğal yöntemde. Yani incir ve kurt arasındaki bitmeyen savaşta kurtlar da galip gelebiliyor ara sıra... Tuz oranını biraz daha arttırabiliyoruz biz bazen daha güvenli olması için. Tadı size tuhaf gelebilir, çözümü çok basit: Yiyeceğiniz kadar inciri sudan geçirip kâseye koyarsınız o kadar.
Önemli bir uyarım olsun tam burada. Memleketin her yanından çıkan incir eziği, ıskartası, kıvıl kıvıl kurt kaynayanı ve çürüğü çöpe gitmez; dönüştürülür. ''İncir döneri'', ''incir gofreti'' gibi saçma sapan şeyler görürseniz çocuğunuzun elinde, hemen alın ve bir daha asla izin vermeyin yemelerine. Aydın yöresinden kime sorarsanız bunu bilir.

Kuru üzümlerin üzücü hikayesi
Çocuklar demişken... Yine çocukların çok sevdiği, annelerin benden sürekli talep ettiği ancak maalesef bende pek az bulunan çekirdeksiz kuru üzümler...
Nazilli'de çekirdeksiz üzüm yetiştirmek pek tercih edilen bir şey değil. Toprak mineraller yönünden son derece zengin olduğu için üzümün en kalitelisi olan Salman ve Gemre cinslerini ekmeyi tercih ediyoruz burada. Çok yüksek fiyata satılan ve kendine gurme alıcılar bulunan bu üzümleri şu sıralar hepiniz yiyorsunuz aslında.
Dikilmesi tercih edilmeyen çekirdeksiz üzüm Manisa, Alaşehir, Sarıgöl, Yenice, Denizli, Buldan gibi bölgelerde var.
Tam da şu sıralar, eğer yolunuz bu bölgelerden geçerse mutlaka görürsünüz; yol kenarları, dam başları, tarlalar dev gibi çadırlar üzerine serili üzümlerle dolu. Bu üzümlerin yüzde yetmişi ihracata, yüzde otuzu da iç piyasaya gidiyor.
İhracata gidene en ufak bir lafım olamaz, eğer standartları tutmazsa gümrükten bile geçemezler. Avrupalı; üzümcülere kullanılacak tüm malzemeyi bizzat veriyor. Üzerine serileceği beze kadar! Kontrolörlerini de dikiyorlar neredeyse her beş tarlada bir, disiplin içinde yürüyor tüm süreç. TIR'lara yüklenip Avrupa yoluna çıkıyor ürünler, kalanın vay haline. Yurtdışına çıkmaya uygun olmayan ikinci, üçüncü, dördüncü kalite üzümler üreticiler tarafından allanıp pullanıyor, parlatılıyor, hop: Kuruyemişçilere...
Mazota bulama diye bir yöntem var. Cidden bildiğiniz mazota bulanıyor üzümler serilmeden önce. Mazot hem üzümü parlatıyor, hem de karıncaları uzak tutuyor. Hayvanlar alıp yuvasına falan taşımıyor yani... Bu yıl yeni bir yöntem daha çıkmış galiba… Tam öğrenemedim ama ''üzüm yağı'' denen bir şey icat etmişler. Palmiye yağı ve karınca ilacı karışımı tuhaf bir şey... Üzümleri pırıl pırıl parlatıyor hakikaten. ''Altın bilmemne'' gibi isimlerle satılıyor sonra bunlar. Müşteri için görsellik her şey demek olunca ''ne kadar sarı o kadar alıcı'' denklemi oluştu maalesef.
Oysa çekirdeksiz kuru üzümlerin kurutulma tekniği küle batırma idi Anadolu'da yüzlerce yıl... Odun külü çok işe yarar kurutmada... Üzüm çürümez, bozulmaz fakat öyle altın gibi de kalmaz. Koyu kahverengi ve çok leziz olur. Kuru üzüm alırken çok dikkat edin, en meşhur markalar bile sapsarı üzümleri organik, süper, ekolojik diye nasıl satıyor şaşarsınız. (iyilikguzellik.com)
BİR ÇUVAL İNCİRİ BERBAT ETTİK
Kuru inciri ağartmak için 'hidrojen peroksit' kullanılmasına karşı yapılan, 'Kullanılmasın yoksa inciri satacak yer ararız' uyarısı gerçek oldu.
Tariş İncir Birliği Başkanı Hasan Hüseyin Karazor’un aylar önce kuru inciri ağartmak için ’hidrojen peroksit’ kullanılmasına karşı yaptığı ’Kullanılmasın yoksa inciri satacak yer ararız’ uyarısı gerçek oldu.
Kuru incir alan ülkeler Dış Ticaret Müşavirlikleri’ne başvuru yaparken, Dış Ticaret Müsteşarlığı da üreticileri kimyasal kullanmamaları yönünde uyardı.
Tariş İncir Birliği’nin geçen ocak ayında yapılan genel kurul toplantısında üreticilere seslenen Birlik Başkanı Hasan Hüseyin Karazor, tüccarın incirlere ’hidrojen peroksit’ uyguladığını belirtti.
Karazor, "Biz kötü mal vermezsek buna ihtiyaç duymazlar. Tüccara kaliteli mal vermeye özen gösterin.
Danimarka’ya gönderilen incirler geri döndü. Eğer bu yaygınlaşırsa biz inciri satacak yer ararız" dedi.
ŞİKAYET YAĞDI
Bu konuda alıcı ülkelerin şikayetlerinin artması üzerine Dış Ticaret Müsteşarlığı ihracatçılara gönderdiği yazıyla uyarıda bulundu.
Uyarı yazısında, "Kuru incirin görünümünü ve tadını değiştiren ve ülkemiz incirinin itibarını olumsuz yönde etkileyen kimyasal madde kullanımına ilişkin yaygın şikayetlerin bulunduğu, ihraç edilen veya iç piyasada satışa sunulan kuru incir partilerinin hazırlanmasında gıda hijyenine dikkat edilmesi ve kesinlikle kimyasal madde kullanılması gerekir" denildi.
YASAL İŞLEM UYGULANACAK
Kimyasal maddelerin ’zaten yasak’ olduğuna da dikkat çekilen uyarı yazısında Tarım Bakanlığı ile de görüşmeler yapıldığı, bu kimyasalların labaratuvarlarda artık saptanabildiği ve kontrollere başlanacağı kaydedildi.
Uyarıda, kimyasal madde kullandığı tespit edilen firmalara yasal işlem uygulanacağı da duyuruldu.
KARAZOR: PEROKSİT SATIŞLARI DA DÜŞÜRÜYOR
Tariş İncir Birliği Başkanı Hasan Hüseyin Karazor, hidrojen peroksitle incirin beyazlatılıp dış görünümü güzelleştirilirken tadının bozulduğunu belirtti.
Karazor, "Bu konuyla 4 yıldır mücadele ediyoruz. Burada üreticinin zerre kadar suçu yok. Kimyasal uygulanmış incirin tadı, naturel incirin damak tadını vermiyor.
Kaliteli ürün yetiştiren üretici peroksitle rekabet edemiyor, kendi incirini değerinde satamıyor.
Peroksit kullanımı arttıkça yıllar itibariyle satışların da düştüğünü gördük" dedi.
Tüketicilere de çağrı yapan Karazor, makyajlanıp piyasaya sunulan bu ürünler yerine doğal rengindeki naturel inciri tercih etmeleri gerektiğini vurguladı. (Milliyet)
SAĞLIKLI ÜZÜM NASIL KURUTULUR?*
Siyah kurutulmuş üzümlere, -bazı yörelerde zararlı koruyucular eklenmese dekurutulurken ve pazara arz edilirken kimyasal koruyucular eklenmektedir. Üzüm fiyatlarının düştüğü Eylül-Ekim aylarında bol miktarda üzüm alarak, evlerde üzüm kurutmak mümkündür. Hem bir geleneğin ve yaşam modelinin sürdürülmesi, hem de yeni nesillere aktarılmasının sağlanması için, az miktarda da olsa üzüm kurutmak
son derece isabetli bir fiil olacaktır. Bunun yanı sıra da, hem ekonomik hem de sağlıklı kuru üzümler elde edilmiş olur.
Kecimen üzümü veya bazı siyah üzümler; baskısız ambalaj kâğıtları, gazete kâğıdı, keten bez veya hasır üzerine serilip kurutulabilir. Üstü kuruyan salkımlar ters çevrilip, alt tarafının da kuruması sağlanır. Kuruyan üzümler, saplarından ayrılarak tüketilir. Ancak beyaz üzüm, siyah üzüm gibi kurutulmaz. Beyaz üzümleri kurutma işlemine ‘bandırma’ denilir. Beyaz üzümler kimyasallar yardımı ile kurutulurlar, ayrıca
içerisine koruyucu kimyasallar eklenebilir. Sağlıklı ve kaliteli ‘kuru kırmızı/kızıl üzüm’ elde etmek için gereken malzemeler: Su, meşe külü ve sızma zeytinyağıdır.
Önce 1 litre su için, 100 gr. meşe külü -meşe külüne elle temas edilmez çünkü yakıcıdır- eklenir. Yüz dereceye ulaşıncaya kadar kaynatılır. Sonra ılıklaşıncaya kadar dinlendirilir ve kül tabana çökünce, üstteki su alınır ve kül atılır. Su yeniden ısıtılır ve 80 derece sevilerine ulaşınca -1litre suya, yarım çay kaşığından daha az sızma zeytinyağı damlatılır- beyaz üzümler sapından tutularak suya batırılır ve siyah üzümler
gibi kurutmaya bırakılır. Kurutma işlemi gölgede yapılırsa, üzüm daha parlak ve güzel olur. Zeytinyağı ilâve edilmezse veya çok eklenirse, üzümün rengi parlak ve güzel olmaz. Ayrıca yapış yapış olur. Bu kadar az bir yağdan bile tasarruf etmek isteyen kimseler, bunun yerine atık yağı kullanabiliyorlar. Bitkisel Atık Yağ Toplayıcıları ve Elektrik Üreticileri Derneği’nin (BAYTED) iddialarına göre bazı üreticiler, üzümü
kurutmak için, imha edilmesi gereken kullanılmış ‘atık yağ’ları kullanıyorlar.

Kemal Özer'in Şeytan Ye Diyor, İnsan ne yemeli ne yememeli? adlı kitabından...

 Pınar Kaftancıoğlu